Güler Psikoloji - Blog

Sınırda Kişilik Bozukluğu Olan Kişiler İlişkilerde Nasıl Davranırlar?

Bir partner sınırda kişilik bozukluğuyla yaşadığında, ilişkiniz zaman zaman döngüsel gelebilir. Durum hakkında bilgi edinmek başa çıkmanıza yardımcı olabilir.

Borderline Personality Disorder (BPD) olarak da bilinen, Sınırda Kişilik Bozukluğu ile yaşayan biriyle ilişki içindeyseniz, ilişki içerisinde yaşadığınız olayların oldukça duygu yüklü ve yoğun olduğunu fark etmiş olabilirsiniz.

Bir BPD ilişki döngüsü genellikle kafanızı karıştırabilecek ve hayal kırıklığına uğratabilecek bazı duygusal iniş ve çıkışlardan oluşur. Bu döngüde, partnerinizin zaman zaman beklenmedik öfke, kaygı veya depresyon nöbetleri yaşadığını da görebilirsiniz. Bu nöbetler, partnerinizin birden sizi reddetmesine ya da üzmesine sebep olabilir.

Borderline kişilik resmi bir zihinsel sağlık tanısıdır. Bazı davranış paternleri, BPD ile yaşamayan insanlar tarafından kişisel algılanmaya müsait olduğundan, eğer etrafınızda bu tanı ile yaşayan birey(ler) varsa, bu davranışların ve döngülerin bir seçim olmadığını, bunların sizinle alakalı olmadığını ve BPD’nin bir zihinsel hastalık olduğunu bilmeniz ve hatırlamanız bu kişilerle olan ilişkilerinizi yönetmenizde yardımcı olacaktır.

Herkes BPD’yi farklı şekilde deneyimliyor. Bu nedenle Sınırda Kişilik Bozukluğuna sahip biriyle ilişki içinde olmak kendi zorluklarını da beraberinde getirebilir ve zorlukların tipleri, dereceleri kişiden kişiye ve ilişkiden ilişkiye farklılık gösterebilir. Herkese uyan tek bir çözüm yoktur. Çeşitli zorlukları yönetmenin farklı yolları vardır.

‘BPD İlişki Döngüsü’ Diye Bir Şey Var Mı?

Duygusal dönemler veya döngüler, borderline kişilik bozukluğuyla yaşayan insanlar için bir gerçektir. Bu ilişkileri etkileyebilir. Bunu göz önünde bulundurarak, BPD ilişki döngüsünü; bir ilişkide sürekli tekrarlanan bir dizi iniş ve çıkışlar olarak tanımlayabiliriz.

İlişkinin başlangıcında, BPD’li partneriniz sizi ve yaptığınız her şeyi idealleştirme eğiliminde olabilir. Tüm dikkatlerini size odaklayabilirler, sizi övebilirler ve dikkatinizi isteyebilirler. Yalnızca olumlu yönleri görebilir ve sizin onların ilgi ve duygularına karşılık verdiğinizi hissedebilirler.

İlişki ilerledikçe bu idealleştirme azalabilir ve değersizleşmeye yer açabilir. Partneriniz aniden ilişkiye katılmadığınızı, yeterince umursamadığınızı veya onunla yarı yolda buluşamadığınızı hissedebilir. Olumsuz yönlere odaklanmaya başlayabilirler veya ilişkide kendilerini güvende hissetmekte zorlanabilirler. Bu idealleştirme ve değersizleştirme genellikle gayri resmi olarak BPD ilişki döngüsü veya BPD ayrılık aşamaları olarak bilinen süreç aracılığıyla gerçekleşir.

Bu, borderline kişilik bozukluğu olan herkesin aynı şekilde davrandığı veya aynı kalıpları tekrarladığı anlamına gelmez. Ancak bu davranış ve tutumlardan bazılarının Sınırda Kişilik Bozukluğu ile yaşayan biriyle ilişkide mevcut olma ihtimali vardır.

Sınırda kişilik ilişkisi döngüsü altı aşamayı içerebilir:

1. Partneriniz sizi sanki dünyadaki tek kişiymişsiniz gibi, mükemmel bir partner olarak görebilir ve öncelik sırasında, sizi hayatındaki diğer şeylerden daha önde konumlandırabilir. Bu, tanıştıktan veya bir ilişki kurduktan kısa bir süre sonra gerçekleşebilir. Zamanınızı alıyor olabilirler ve ilişkiye tamamen yatırım yapmış gibi görünebilirler.
2. Partnerinizde kaygı ve terk edilme korkusu ortaya çıkmaya başlayabilir. Kaçırılan bir mesaj veya ertelenen tarih gibi bazı olaylara karşı aşırı duyarlı olabilirler. Terk edilme korkusu veya stresle ilişkili paranoyak düşünceler gibi BPD belirtileri, partnerinizin bu münferit olayların artık ilişkiyle ilgilenmediğiniz veya ayrılmak istediğiniz anlamına geldiğine inanmasına neden olabilir.
3. Terk edilme korkusuna yanıt olarak partneriniz sizi küçük şekillerde test etmeye veya uzaklaştırmaya başlayabilir. Bu testler tartışmalara yol açabilir ve partneriniz tarafından ilişki için mücadele etmenin bir yolu olarak görülebilir.
4. Sizi test etme çabalarından tatmin olmadan veya güvenlik duygusu olmadan, BPD ile yaşayan bir partner kasıtlı olarak uzaklaşmaya başvurabilir. Siz onları terk etmeden önce duygusal olarak sizi terk etmeye çalışmayı seçebilirler. Bu sizin için kafa karıştırıcı olabilir ve onlar için acı verici olabilir. Hatta ilişkinin sorunlu olduğu algısını güçlendirebilir. Bu aşamada partneriniz sizin ayrılacağınıza dair düşüncelere takılıp kalabilir ancak her şeyin yolunda olduğu izlenimini vererek bunları gizleyebilir. Alternatif olarak sizden tekrar tekrar duygularınızı ve ilginizi onaylamanızı isteyebilirler.
5. Partneriniz BPD ile yaşıyor ancak siz bunun farkında değilseniz, bu ilişkinin bitebileceği aşamadır. İşlerin neden kötüye gittiğini anlayamayabilirsiniz. Partnerinizin tutum ve davranışlarındaki değişiklikler konusunda kafanız karışabilir. BPD ile yaşayan partneriniz, aradaki bağı kurtarmak için son bir çaba olarak aniden her şeyi açıklamaya çalışabilir.
6. İlişki sona ererse, BPD ile yaşayan partner, düşük öz değer düşüncelerine kapılabilir ve depresyon belirtileri yaşayabilir. Kendilerine değersiz olduklarını söyleyebilirler ya da o kadar değişken duygular yaşayabilirler ki, güvenliklerini tehlikeye atacak davranışlarda bulunabilirler. Ayrıca ne kadar mükemmel olduğunuzu düşünerek ve sizi geri alıp alamayacaklarını merak ederek ilişki döngüsünü yeniden başlatabilirler. Tekrar bağlanmayı deneyebilirler. Eğer ilişki bitmezse ve zorlukları çözerseniz, o da döngüyü yeniden başlatabilir.

BPD Döngüleri Ne Kadar Sürer?

BPD döngüsü için belirlenmiş bir zaman çizelgesi yoktur.

Borderline kişiliğe sahip kişinin aşamalardan geçmesi birkaç saat veya birkaç gün alabilir. Bu, bir BPD ilişkisinin kısa olacağı anlamına gelmez.

Bazı psikolog ve psikiyatrlar yoğun kaygı, depresyon ve öfke dönemlerinin yalnızca birkaç saat sürebileceğini ve ardından duygusal açıdan daha istikrarlı bir dönemin gelebileceğini söylüyor.

Döngünün ne kadar süreceği aşağıdakilere bağlı olabilir:

 Partnerinizin sahip olduğu destek.

 Herhangi bir şekilde resmi tedavi görüp veya görmüyor oluşları.

 Sizden başka güvenecek duygusal kaynaklara sahip olup olmadıkları.

Bazı BPD ilişki döngüleri, semptomların ciddiyetine bağlı olarak, aylar veya yıllar boyunca da sürebilir.

BPD İlişki Döngüsü Her Zaman Gerçekleşir Mi?

BPD ilişki döngüsü, tanının ve hastalığın resmi bir belirtisi değildir. Bununla ilgili araştırmalar da oldukça sınırlı. Ancak klinik uygulamalar ve literatür, bu döngülerin hem BPD’li kişiler hem de partnerleri için ortak bir endişe olduğunu kabul etmektedir.

Bu aşamalar bir ilişkide hiç gerçekleşmeyebilir veya her ilişkide farklı olabilir. BPD’li birçok kişinin sağlıklı ve başarılı ilişkileri vardır.

İlişkilerdeki BPD Döngülerinin Arkasında Ne Var?

Döngüsel davranışlar sıklıkla borderline kişilik bozukluğunun belirtilerinin ortaya çıkma şeklidir. Bu döngüler, partnerinizin ilişkinizi sabote etme girişimi değildir.

BPD’li tüm insanların sürekli ilgi arayışı içinde olduğu, bu döngülerden kaynaklanan, bir yanılgıdır. Aslında bu davranışların altında genellikle büyük bir sıkıntı ve acı yatar ve bu tip davranışlar ve döngüler, partnerinizin duygularını düzenlemede zorluk çektiğini ve sürekli istikrarsız olan öz imajını ön plana çıkarabilirler.

Hızla değişen duygular da ilişki döngüsüne katkıda bulunabilir. BPD’li partneriniz, mutluluk ve keyif duygularından kaygı, güvensizlik veya sıkıntıya kadar giden ruh halinde değişiklikler yaşayabilir.

Sınırda Kişilik Bozukluğu (BPD ile Yaşayan Biriyle Sağlıklı Bir İlişkiniz Olabilir Mi?

Evet mümkün. BPD ile yaşamak, istikrarlı ve sağlıklı ilişkiler kuramayacağınız anlamına gelmez.

Yine de ilişkiler, BPD’li çoğu insan için önemli bir zorluktur. Bu zorluklar genellikle profesyonel destekle yönetilebilir.

Evlilikler üzerine yapılan araştırmalar, BPD’nin daha düşük düzeyde evlilik doyumunun ve daha yüksek düzeyde evlilik sorunlarının göstergesi olmasına rağmen, boşanmayı öngörmediğini buldu.

Siz ve partnerinizin bir akıl sağlığı uzmanından rehberlik istemeniz, ilişkinizde olumlu değişimleri desteklemenize yardımcı olabilir.

BPD, sevgi eksikliğinin veya toksik ilişkilerin belirleyicisi değildir. Sadece bazı insanlara zorluklar sunabilir.

BPD’li Biriyle İlişkiniz Varsa Nasıl Başa Çıkabilirsiniz?

Bu tanı ile yaşayan bir partner ile hayatınızı kolaylaştıracak ipuçları şunlardır:

1. Partnerinizin psikoloğu ya da psikiyatrı ile olan seanslarına birlikte katılmak.
2. Partnerinizin BPD tedavisi alma isteğini desteklemek ve teşvik etmek.
3. Semptomları ve davranışları daha iyi anlamak için BPD hakkında bilgi edinmek.
4. Duygusal anlarda destek olmak ve sabırlı olmak.
5. Tartışmalar sırasında sakin kalmak.
6. Toksik davranışları önlemeye yardımcı olmak için sınırları belirlemek ve açıklamak.
7. Kişisel bakımınıza ve size keyif veren aktivitelere zaman ayırmak.
8. BPD’li olmayan partnerin müsait olmadığı anlar için bir bu mental rahatsızlıkla yaşayan kişi için bir destek ağı oluşturmak.

Özetlemek Gerekirse…

Partneriniz Sınırda Kişilik Bozukluğu (Borderline Personality Disorder (BPD)) ile yaşadığında, kendinizi inişli çıkışlı bir ilişki döngüsünün içinde bulabilirsiniz.

Partnerinizin davranışları, kendisinin ya da ilişkinin girdiği döngüler, kasıtlı olarak size veya ilişkinize zarar vermeye çalıştığı anlamına gelmez. Çoğu zaman içten içe eleştirel davranırlar, sizi değil kendilerini suçlarlar. Bu, BPD gibi bir zihinsel sağlık durumuyla yaşamanın bir parçasıdır.

Partnerlerden birinin veya her ikisinin de BPD’si varsa ilişkiler zorlayıcı olabilir, ancak sağlıklı bağlar hala mümkündür.

Durum hakkında daha fazla bilgi edinmek ve profesyonel destek aramak yararlı adımlar olabilir.