Kötü Kokuyorum Korkusu
Fobi; kişilerin bir durum, canlı, yer ya da nesne karşısında aşırı ve mantıksız tepkiler gösterdiği bir anksiyete bozukluğudur. Fobiler, insanların hayatlarını korktukları şeyden kaçınacak şekilde tasarlamalarına neden olabilir. Burada korkulan şeye gösterilen tepki aslında o şeyin neden olduğu tehlikeden çok büyüktür. Fobiler hakkında kısaca şunlar söylenebilir:
- Fobiler, korku duymaktan çok daha ciddi bir durumdur ve sadece belli tetikleyicilerle sınırlı değildir.
- Fobisi olan kişiler korkularının mantıksız olduklarını bilseler de bu durumu kontrol edemezler.
- Fobilerin neden olduğu belirtiler arasında terleme, göğüste ağrı ve iğne batması gibi hisler olabilir.
- Fobilerin tedavi edilmesi için hem ilaç tedavisi hem de davranışsal terapi gerekebilir.
Bazı kişilerin sürekli kokuyor olduklarını düşünerek hayatlarında zorluklar yaşaması fobi olarak değerlendirilebilir. Normalde hava çok sıcaksa ve nem varsa ya da fiziksel bir aktivite sonrası terledikten sonra kokuyor olduğunuzu düşünmeniz normaldir. Ancak her zaman kokuyor olduğunuzu düşünmeniz bir sorun olduğuna işaret etmektedir.
Toplum içerisinde kokuyor olmaktan korkmak, günümüzün temizlik anlayışının sonucu olarak yaşanan bir durum da olabilir. Bu anlayış pek çok insana vücut kokusunun kötü bir şey olduğunu düşündürüyor. Koktuğunu düşünerek korkmak kişiyi kendi kokusunu sürekli olarak maskelemek ya da ortadan kaldırmak gibi birtakım sağlıksız alışkanlıklara yönlendirebilir.
Nedenleri
Hijyen konusunda dikkatli olmak hastalıkların bulaşması ve enfeksiyon riskini azaltmaktadır. Düzenli olarak yıkanmak ve gerektiği şekilde temizlenmek sağlık açısından faydalıdır. Ancak bu durum misofobi yani mikroplardan korkmak ya da vücut kokusundan korkmak gibi şeylere dönüşüyorsa sıkıntılı olabilmektedir.
Vücut kokusu normal midir?
İnsan vücudu da bütün hayvanlar gibi doğal vücut kokusu salgılar. Hijyen kurallarına uyan her insanda bu koku makul bir düzeyde olacaktır. Hatta bu kokuda feromon isimli hormon bulunduğu için sosyal ilişkileri düzenleme görevi de vardır.
Günümüzde reklamcılık sektörü gerekse içinde bulunduğumuz toplum bize sürekli sabun, şampuan ya da deodorant kokmanın “kötü” ya da “pis” olarak nitelendirilen vücut kokusundan daha iyi olduğunu ve bunu maskelememiz gerektiğini öğretir. Ancak gerçekte bu kokuyu ortadan kaldırmak ya da maskelemek hem imkansız hem de sağlıksızdır.
Belirtiler
Pek çok insanın toplum içine çıkmadan önce gerçekleştirdikleri belli bir rutin vardır. Duş almak, saçları yıkamak, deodorant sıkmak, tıraş olmak, dişleri fırçalamak ve parfüm sıkmak oldukça normal ve sağlıklı alışkanlıklardır. Ancak kokmaktan korkuyorsanız bu kadarı sizin için muhtemelen yeterli olacaktır. Bu durum takıntı haline geldiyse çok kapsamlı temizlik alışkanlıklarınız meydana gelmiş olabilir. Dışarı çıkmadan önce yeteri kadar temizlenmediğinizden endişe duyduğunuz için duş aldığınız sürenin gittikçe uzadığını fark etmiş olabilirsiniz.
Kokuyor olmaktan korkan insanlar genelde günde üç veya daha fazla kez duş alma ihtiyacı duyar. Çok fazla duş almak nedeniyle cilt aşınabilir ve kullanılan temizlik ürünlerinden dolayı ciltte kuruma meydana gelebilir.
Yaşanan korku sadece başka insanların vücut kokusunu alacağından korkmak değildir. Bu korku kişiyi kokusunu başkalarının alacağından korktuğu için ortak tuvaletleri kullanmaktan da alıkoyabilir. Hatta kadınlar regl oldukları süre boyunca etraflarında başkaları varken kokuyor olmaktan çekinebilirler. Her iki cinsiyeti de etkileyebilen bu korku, kişilerin yanlarında temizlik malzemelerini taşımak için büyük çantalar bulundurmalarına neden olabilir.
Psikolojik sorunlardan kaynaklanan bu korku kişinin utanç duymasına, üzülmesine, kaçınma davranışı göstermesine, sosyal fobiye ve sosyal izolasyona neden olabildiği için tedavi edilmesi gerekmektedir.
Komplikasyonlar
Pek çok fobi gibi kokuyorum korkusu yani bromidrosifobi, zamanla daha kötü hale gelebilir. En sonunda ise sizi günlük aktivitelerinizden alıkoyacak hale gelebilir. Bromidrosifobi zamanla şunlara neden olabilir:
- Egzersiz yapmaktan ya da terlemeye neden olabilecek herhangi bir aktiviteden kaçınmak
- Temizlik önlemlerini uygulayacak bir tuvaletin olmadığı yerlere gitmekten kaçınmak
- Kokmanıza neden olabilecek bir durumun oluşmasından korkmaktan dolayı sosyal fobi ya da agorafobi geliştirmek
Tedavi
Kötü koktuklarını düşünen kişiler diş hekimi ve dermatolog gibi uzmanları ziyaret ederek genelde sorunlarına çözüm bulmak isterler. Ancak bu uzmanlardan alacakları yardım vücut kokusu hakkında duydukları endişeyi azaltmayacaktır.
Kokuyor olmaktan korkan kişilerin çoğu sık sık duş alarak, sakız çiğneyerek, naneli şeker yiyerek ya da kıyafetlerini değiştirerek bu durumla başa çıkmaya çalışır. Ancak sorun psikolojik kaynaklı ise bunlar kişiye bir çözüm sağlamayacaktır. Öyle ki pek çok araştırma bu kişilerin intihar düşünceleri olduğunu bir kısmının ise buna teşebbüs ettiğini göstermektedir. Bu nedenle
Hastaların yaşadığı bu anksiyete bozukluğunun günlük hayat üzerinde olan etkilerinden dolayı mutlaka bir uzman ile görüşmek gerekir. Gideceğiniz uzman büyük olasılıkla bilişsel davranışçı terapi uygulamayı tercih edecektir. Bu terapi sayesinde şunları öğreneceksiniz:
- Vücudunuz ve vücudunuzdan salınan kokular hakkında daha sağlıklı düşünmek
- Anksiyetenizi kontrol altına almak için rahatlama teknikleri
- Kendi kokunuza toleransınızın artması için sistematik desensitizasyon isimli çalışmalar
Bir fobinin üstesinden gelmek kolay bir iş değildir. Ancak düzenli bir tedavi sayesinde başarıya ulaşabilirsiniz.
